close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • MALTA

  • Malta

    •  

       Informacje o kraju


       

       

       

      1.1.  Położenie geograficzne, ludność, obszar, stolica, języki urzędowe.

      Republika Malty jest państwem wyspiarskim o powierzchni 316 km2 usytuowanym w Europie Południowej na Morzu Śródziemnym. W skład archipelagu maltańskiego wchodzą przede wszystkim: Malta (246 km2), Gozo (67 km2) i Comino (3 km2). 

      Maltę zamieszkuje 408,9 tys. osób i jest to jedno z najgęściej zaludnionych państw na świecie (1298 osoby na km2  w 2007 r.). Choć stolicą państwa jest Valletta (6,3 tys. mieszkańców), to miastem o największej liczbie mieszkańców jest Birkirkara (22 tys.) położona w centralnej części Malty. 

      Języki urzędowe to maltański i angielski.

      W miastach mieszka 92% ludności — blisko połowa w miastach północno-wschodniej części wyspy Malta: Valletta, Birkirkara, Paola, Hamrun i Sliema, tworzących zespół miejski.

      Kraj ten jest jednolity etnicznie i wyznaniowo. Maltańczycy stanowią 93% ludności.

       

      1.2.  Warunki klimatyczne.

      Powierzchnia wysp jest nizinna z licznymi wapiennymi wzniesieniami (wys. do 257 m.n.p.m., Dingli na wyspie Malta). Wschodnie wybrzeże wysp jest rozczłonkowane (zat.: Grand Harbour, Marsaskala), a zachodnie — klifowe. Panuje klimat podzwrotnikowy śródziemnomorski. Średnia temperatura w styczniu wynosi 12°C, a w lipcu 26°C, a średnia roczna suma opadów to 530 mm. W lecie susze są potęgowane gorącymi wiatrami sirocco, wiejącymi z Afryki. Rzeki są krótkie i głównie okresowe. Miejsce naturalnej roślinności zajęły zarośla makii i uprawy rolne.

       

      1.3.  Główne bogactwa mineralne.

      Malta nie posiada żadnych bogactw naturalnych z wyjątkiem pokładów skał wapiennych.

       

      1.4.  System walutowy, kurs i wymiana.

      W 2005 r. władze maltańskie rozpoczęły starania mające na celu przystąpienie Malty do strefy Euro. Od 1 stycznia 2008 r. euro stało się prawnym środkiem płatniczym, zastępując maltańską lirę (MTL) po stałym kursie: 1euro=0,4293 MTL.

       

      1.5.  Religia.

      Maltańska konstytucja zapewnia wolność wyznania, ale jednocześnie ustanawia katolicyzm jako religię państwową (95% ludności). Wśród mniejszości religijnych znajdują się takie religie jak buddyzm, islam i anglikanizm.

       

      1.6.  Infrastruktura transportowa (przejścia graniczne, lotniska, porty).

      Całkowita długość sieci drogowej wynosi 2200 km. Charakterystyczną cechą Malty jest brak połączeń kolejowych. 

       

      Porty

      Ze względu na swoje geograficzne położenie, Malta odgrywa dużą rolę w śródziemnomorskiej wymianie towarowej. Funkcjonują dwa duże ośrodki portowe o znaczeniu gospodarczym:

      - Valetta (Grand Harbour), port pasażersko-handlowy. Obsługuje połączenia promowe z Pozzallo i Catanią na Sycylii.

      - Marsaxlokk Harbour – Freeport, położony jest w południowo-wschodniej części Malty
      i jest głównym węzłem przeładunkowym na Morzu Śródziemnym.

       

      Ponadto istnieje ośrodek portowy obsługujący połączenie promowe pomiędzy zatoką Cirkewwa na wyspie Malta a zatoką Mgarr na wyspie Gozo.

       

      Lotniska

      Jedyne lotnisko w kraju - Maltański Międzynarodowy Port Lotniczy (Malta International Airport) obsługuje ok. 50 połączeń międzynarodowych z częstotliwością 200 lotów tygodniowo. Znamienna jest mała odległość między portem lotniczym a największym maltańskim portem morskim, co ma duże znaczenie w przypadku handlu zagranicznego.

      Malta posiada również linie lotnicze: Air Malta, w których 98% udziałów posiada skarb państwa, a 2% prywatni inwestorzy.

       

      1.7.  Obowiązek wizowy.

      Malta przystąpiła do strefy Schengen 21 grudnia 2007 r. 

       

      1.8.  Wykaz świąt państwowych.

      31 marca – Dzień Wolności (Freedom Day)

      7 czerwca – Sette Giugno (na pamiątkę krwawo stłumionej demonstracji w 1919 r.)

      8 września – Dzień Zwycięstwa (Victory Day) – Matki Boskiej Zwycięskiej

      21 września – Dzień Niepodległości (Independence Day)

      13 grudnia – Dzień Republiki (Republic Day)

       

       

      System administracyjny


       

      2.1. Ustrój polityczny.

      Zgodnie z konstytucją z 1974 r. Malta jest republiką. Głową państwa jest wybierany przez Parlament na 5-letnią kadencję prezydent. Od 4 kwietnia 2009 r. prezydentem jest George

      Abela. Władzę   sądowniczą  sprawują niezawisłe   sądy.   Do   dokonania  zmiany  w  konstytucji potrzebna jest 2/3 głosów w parlamencie. W   życiu   politycznym   kraju   dominują   dwie   główne   partie:   konserwatywna   Partia Nacjonalistyczna (Nationalist Party) założona w 1880 r. i socjaldemokratyczna Maltańska

      Partia Pracy (Malta Labour Party) - 1949 r. Od 09 marca 2013 r. rządy sprawuje Partia Pracy z premierem Josephem Muscatem na czele.

      2.2. Władza ustawodawcza.

      Władza ustawodawcza należy do Izby Reprezentantów (parlamentu) złożonej z 65 deputowanych, wybieranych w wyborach powszechnych na 5 lat. Maltański Parlament jest jednoizbowy.

      2.3. Władza wykonawcza.

      Władzę wykonawczą sprawuje rząd z premierem (mianowanym przez prezydenta).

      2.4. Struktura administracji gospodarczej.

      W wyniku ostatniej reformy administracyjnej z 1993 r. powstało 68 samorządów, z czego 54 na wyspie Malta i 14 na Gozo, którym odpowiednio podlegają pozostałe wyspy.

      2.5. Sądownictwo gospodarcze.

      Maltański system prawny nie przewiduje istnienia oddzielnych sądów zajmujących się kwestiami gospodarczymi. Zdecydowana większość spraw cywilnych i gospodarczych podlega jurysdykcji zwykłych sądów cywilnych. Wyspecjalizowane sądy istnieją jedynie w przypadku następujących dziedzin:

      • prawo  pracy  -  Industrial   Tribunal,   który  zajmuje  się  sprawami  związanymi  z
        naruszaniem  praw  pracowniczych,  w  tym  m.in.   dotyczącymi   nieuzasadnionych
        zwolnień oraz dyskryminacji w miejscu pracy.
      • najem/dzierżawa - Rent Regulation Board, który zajmuje się sprawami związanymi z
        naruszeniem postanowień zawartej umowy najmu/dzierżawy.
      • wywłaszczenie gruntów  - Land Arbitration Board,  który zajmuje  się  sprawami
        związanymi z klasyfikacją wywłaszczanych gruntów oraz wysokością odszkodowania
        należną właścicielowi

       

      Gospodarka



       

       

      W drugiej połowie lat 80-tych nastąpił szybki rozwój gospodarczy kraju, poprzednio silnie związanego z W. Brytanią (brytyjskie bazy wojskowe, stocznie remontowe, przemysł metalurgiczny). Po 1987 r. zintensyfikowano procesy prywatyzacyjne w przedsiębiorstwach państwowych i dzięki napływowi kapitału zagranicznego w znacznym stopniu zmodernizowano gospodarkę oraz rozwinięto nowoczesne gałęzie przemysłu. Dominującą gałęzią gospodarki są usług. Wyróżnić tu należy przede wszystkim turystykę, usługi finansowe oraz usługi transportowe i portowe (dokerskie, zaopatrywanie statków, obsługa jachtów, korzystne warunki rejestrowania statków obcych armatorów). W usługach jest zatrudnionych 81,5% osób czynnych zawodowo, w przemyśle i budownictwie — 16%, w rolnictwie — 2,5%.

       

      Malta jest uzależniona w 100% od importu surowców energetycznych, przede wszystkim ropy naftowej. Prowadzone są prace nad dywersyfikacją źródeł dostaw, jak również realizacją projektów promujących czystą energię ze źródeł odnawialnych - zgodnie z przewidywaniami pakietu energetyczno-klimatycznego UE udział OZE w bilansie energetycznym  Malty do 2020 r. ma wynieść 10%. Pojawiają się opinie, że dzięki sprawnie realizowanej polityce cel ten uda się osiągnąć dużo wcześniej (nawet do 2015 r.). Do najważniejszych przedsięwzięć z sektora energetycznego można zaliczyć budowę nowoczesnej elektrowni o niskim poziomie emisji zanieczyszczeń  przy działającej już elektrowni Delimara i modernizację sieci przesyłowej, budowę trzech elektrowni wiatrowych oraz elektroenergetyczne połączenie podmorskie pomiędzy Maltą a Sycylią. W dalszej kolejności rozważa się również budowę terminalu LNG o wydajności 60 tys. m3 rocznie. Redukcji poziomu emisji gazów cieplarnianych sprzyja wdrażana reforma transportu publicznego oraz wymiana pojazdów na nowoczesne autobusy o niskim poziomie emisji.

       

      3.1.  Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej  

       

      Według wstępnych danych opublikowanych przez maltański urząd statystyczny (National Statistics Office - NSO) wzrost PKB w I kwartale 2013 r. wyniósł 1,6% , a jego wartość przekroczyła 1,6 mld euro.

      W prognozach z maja br. (Spring Economic Forecast) KE sygnalizuje ożywienie gospodarki w najbliższych dwóch latach: wzrost PKB odpowiednio o 1,4% w 2013 r. i 1,8% w 2014 r. Siłą napędowa wzrostu będzie popyt wewnętrzny. Komisja prognozuje  dalszy wzrost deficytu w 2013 r. (-3,7% PKB). Spodziewany jest także wzrost długu publicznego do 73,9% PKB.

      Według prognoz rządowych wzrost  realnego PKB Malty szacuje się na  1,4% w 2013 r., głównie dzięki rosnącemu popytowi wewnętrznemu i eksportowi (spodziewany wzrost eksportu w 2013 r. o 2.1% i importu o 1,6%). Nie przewiduje się wzrostu presji inflacyjnej – inflacja powinna osiągnąć 2% w 2013 r. i następnie spadać do ok. 1.7% w okresie średnioterminowym..

       

       

      Wskaźnik

      2012

      2013

      2014

      2015

      Deficyt budżetowy (%PKB)

      -3,3

      -2,7

      -2,1

      -1,6

      Dług publiczny (%PKB)

      72,5

      74,24

      74,1

      73,2

      Wzrost PKB (zm r/r w %)

      0,8

      1.4

      1.6

      1.9

      Inflacja (%)

      2,4

      2,0

      1.6

      1.7

      Stopa bezrobocia (%)

      6,8

      6.6

      6.4

      6.1

      Źródło: Ministerstwo Finansów Malty

       

      Duży udział w maltańskiej gospodarce ma wymiana handlowa. Głównymi partnerami handlowymi Malty są przede wszystkim kraje UE (szczególnie Włochy, Niemcy, Francja, W. Brytania) oraz Rosja, USA, Hong Kong i Singapur.

      Według danych opublikowanych przez maltański urząd statystyczny  NSO wartość maltańskiego importu  towarów i usług w 2012 r. wyniosła  ok. 6,5 mld euro, co stanowi 4,9% wzrost w porównaniu z 2011 r. W tempie 5,8% wzrósł eksport i  wyniósł 6,9 mld. Dynamiczny wzrost eksportu w porównaniu ze wzrostem importu przyczynił się do nadwyżki w handlu . Podobna tendencja nastąpiła w I kwartale 2013 r.

      Zarówno po stronie importu jak i eksportu główne pozycje zajmują paliwa, smary i produkty naftowe, maszyny i środki transportu, produkty spożywcze i chemiczne. Ponadto w znacznej części importuje się produkty spożywcze i chemiczne.

       

       

      3.2.  Tabela głównych wskaźników makroekonomicznych

       

      Tabela  Główne wskaźniki gospodarcze.

       

       

      Wskaźnik

      2010

      2011

      I kwartał 2012

      2012

      I kwartał 2013

      PKB w mln euro

      6 323,5

      6 583,8

      1 595,8

      6 803,1

      1 654,8

      PKB (wzrost/spadek w porównaniu do analog. okresu roku poprzedniego)

      2,9%

      1,7%

      - 1,0%

      0,8%

      1,6%

      Deficyt bieżący

      -3,7%

      -2,7%

      -

      -3,3%

       

      Zadłużenie/PKB

      69,4%

      72,0%

      -

      72,5%

       

      Inflacja *

      1,5%

      2,7%

      2,6%

      2,4%

      2,4%

      Bezrobocie

      6,9%

      6,5%

      6,1%

      6,8%

      -

      Import towarów i usług (mln euro)

      5 951,444

      6 230,478

      1 523,964

      6 554,436

      1 489,041

      Eksport towarów i usług (mln euro)

      6 040,879

      6 560,345

      1 603,544

      6 962,213

      1 495,283

      Saldo HZ (mln euro)

      89,435

      329,867

      79,58

      407, 777

      6, 242

       

       

      Źródło: opracowanie własne na podstawie danych z NSO, Eurostat

      * inflacja na koniec ostatniego miesiąca danego kwartału w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego

       

       

      3.3.  Główne sektory gospodarki (o największym znaczeniu/udziale PKB)

       

       

      Turystyka

      Turystyka stanowi od lat siłę napędową maltańskiej gospodarki. W 2012 r. kraj odwiedziło ponad 1,45 mln osób, co stanowi 2% wzrost w porównaniu z 2011 r. Zgodnie z danymi NSO ok. 7% z nich przybyło na Maltę w celach biznesowych. Wśród odwiedzających tradycyjnie na pierwszym miejscu znajdują się turyści z Wlk. Brytanii i Włoch, a następnie z Niemiec i Francji. Warto jednak zwrócić uwagę na dynamicznie rosnący odsetek turystów pochodzących z Libii (174%) i z Rosji (30,8%). Na wzrost zainteresowania Maltą jako kierunkiem turystycznym wpłynęła rosnąca liczba połączeń lotniczych (m.in. ze Zjednoczonymi Emiratami Arabskimi), obsługiwanych w dużej mierze przez tzw. tanich przewoźników. Przywrócono także połączenia z Libią zawieszone w związku z konfliktem libijskim z 2011 r.

       

      Sektor finansowy

      Finance Malta, spółka utworzona w oparciu o partnerstwo publiczno-prywatne odpowiedzialna za promocję Malty jako międzynarodowego centrum finansowego, odnotowuje rosnącą obecność zagranicznych firm z sektorów usług finansowych, bankowości i funduszy międzynarodowych. Sektor finansowy odpowiada za kreację 15% PKB. Tym samym utwierdza się pozycja Malty jako centrum finansowego krajów UE. Szacuje się, że w sektorze pośrednictwa finansowego w kraju zatrudnionych jest ponad 6,5 tys. osób. Ogromy postęp w tej kwestii widoczny jest w liczbie podmiotów działających w sektorze. Jeszcze 15 lat temu na Malcie operowały jedynie dwa fundusze, a obecnie zarejestrowanych jest ponad 500. Eksperci podkreślają, że silną stroną maltańskiej gospodarki jest sprawna implementacja prawa europejskiego (Malta zajmuje pod tym względem czołową pozycję). Jednocześnie rozwojowi sektora sprzyja niewielki rozmiar kraju, co wiąże się z szybszym procesem decyzyjnym i administracyjnym oraz dobrze rozwinięta infrastruktura telekomunikacyjna i IT.

       

       

      Sektor technologii informatycznych

      Sektor ICT jest jedną z najdynamiczniej rozwijających się branż, a Malta niezmiennie dąży do zajęcia pozycji lidera w regionie (Silicon Valley Morza Śródziemnego) oraz łącznika pomiędzy UE, a krajami północnego wybrzeża Afryki i Bliskiego Wschodu. Sektor ICT na Malcie obejmuje przede wszystkim: produkcję elektronicznych części komputerowych i oprogramowania, call centres, e-learning oraz działania z zakresu back office. Do największych firm operujących na maltańskim rynku można zaliczyć Microsoft, Vodafone, Siemens, Oracle, HSBC, Uniblue, World Aviation Systems, MSC, Hetronic, Infratec, Dedicated Micros, a swoje call centres utworzyły m.in. HSBC, Dial-it, Availacall. Ponadto Malta jest centrum szkoleniowym takich firm jak Cisco, Microsoft i Oracle. Silną stroną Malty w przyciąganiu inwestycji z branży ICT jest dobrze przygotowana siła robocza (na uniwersytecie od lat promowane są kierunki związane z branżą IT) znająca j. angielski.

                  

       

      3.4.  Uczestnictwo w organizacjach międzynarodowych i wielostronnych porozumieniach o charakterze ekonomicznym

      Malta angażuje się aktywnie w negocjacje na forum WTO opowiadając się za jednoczesnym zamknięciem rozmów w NAMA (towary przemysłowe), AMA (towary rolne) i usługach. Ze względu na niewielkie rozmiary kraju  negocjacje dotyczące produktów rolnych mają mniejsze znaczenie dla gospodarki, a Malta opowiada się za stworzeniem jak najszerszego dostępu dla producentów rolnych z krajów trzecich w tym z krajów rozwijających się, których oferta jest zwykle tańsza od unijnej. Jednocześnie Malta opowiada się za utrzymaniem ochrony rynku dla produktów śródziemnomorskich. Ponadto jako kraj w dużym stopniu uzależniony od eksportu i importu, jest zwolennikiem jak najszybszego zakończenia negocjacji w ramach Rundy Doha mając nadzieję, że dalsza liberalizacja handlu pomoże w szybszym rozwoju kraju.

      Malta jest członkiem ONZ i Commonwealth (Brytyjskiej Wspólnoty Narodów) oraz agencji IRENA (International Renewable Energy Agency) – pierwszej międzynarodowej organizacji, która koncentruje się wyłącznie na kwestiach związanych z energią odnawialną.

       

      3.5.  Relacje gospodarcze z UE

      W 1970 r. Malta podpisała porozumienie o stowarzyszeniu (Association Agreement) z Europejską Wspólnotą Gospodarczą dotyczące przede wszystkim kwestii związanych z obrotami towarowymi. Od 1980 r. maltańską scenę polityczną zdominowała dyskusja nt. członkostwa w UE. Przeciwna przystąpieniu była Partia Pracy, która podczas rządów w 1996-1998 r. zawiesiła negocjacje akcesyjne, koncentrując się na negocjacjach o wolnym handlu. W 1998 r., po powrocie do władzy Partii Nacjonalistycznej odblokowano rozmowy akcesyjne i złożono wniosek o członkostwo. 1 maja 2004 r. Malta, wraz z 9 innymi krajami, stała się członkiem UE. W 2007 r. przystąpiła do strefy Schengen, a w styczniu 2008 r. do strefy euro.

      Członkostwo w UE miało dla Malty istotne znaczenie nie tylko polityczne, ale również gospodarcze, gdyż UE jest największym partnerem  handlowym kraju. Ponadto przyjęcie wspólnej waluty miało na celu zwiększenie i tak już znacznego napływu turystów z innych krajów unijnych (przede wszystkim z Francji, Niemiec, Hiszpanii, Wlk. Brytanii i Włoch). Malta jest jednym z krajów najsprawniej wdrażających przepisy unijne do wewnętrznego porządku prawnego. Według rankingów dot. poziomu przeniesienia przepisów unijnych do krajowego porządku prawnego przygotowywanego przez Komisji Europejskiej Malta zajmuje corocznie czołowe pozycje (Internal Market Scoreboard).

      Malta jest pierwszym krajem, dla którego KE zatwierdziła plan inwestycyjny dla unijnych funduszy strukturalnych na lata 2007-2013 (855 mln EUR). Zostaną one przeznaczone na poprawę konkurencyjności, rozbudowę infrastruktury w sektorach: środowiska, energii, transportu oraz technologii informacyjnych, podniesienie poziomu nauczania, wzrost zatrudnienia oraz rozwój wyspy Gozo, przy zachowaniu jej regionalnej specyfiki.

      Od przystąpienia kraju do UE w ramach polityki migracyjnej Malta otrzymała fundusze w wysokości 30,4 mln euro, a w ramach funduszu Ochrony Granic Zewnętrznych (External Borders Fund) przewidziane jest kolejne 112 mln euro na lata 2007-2013. Mimo tak wysokich środków, 87% Maltańczyków wyraziło zaniepokojenie kierunkiem rozwoju tej polityki. Uważają oni, że pomoc Unii powinna być większa w tej kwestii i domagają się przejęcia części obowiązków granicznych przez inne kraje UE (m.in. w ramach agencji FRONTEX). Ponadto Malta stara się zawierać bilateralne umowy z poszczególnymi państwami w celu odsyłania do nich określonej liczby obywateli państw trzecich. Tego typu porozumienia udało się już osiągnąć np. z Francją (100 osób), Niemcami (20 osób) i Słowacją (8 osób) oraz Stanami Zjednoczonymi (od 2008 r. wysłano do USA 240 uchodźców).

       

       

      Dwustronna współpraca gospodarcza



       

       

      4.1.  Gospodarcze umowy dwustronne

       

      - Umowa wieloletnia między Rządem PRL a Rządem Republiki Malty w sprawie współpracy gospodarczej, handlu i żeglugi (21.10.1977)

      - Umowa między Rządem RP a Rządem Malty w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (07.01.1994).

      - Umowa o współpracy między Konfederacją Pracodawców Polskich a maltańską agencją promującą działalność gospodarczą (Malta Enterprise, październik 2009 r.)

      - Umowa o współpracy między Konfederacją Pracodawców Polskich a jego maltańskim odpowiednikiem (Malta Employers Association, październik 2009 r.)

       

      4.2.  Handel zagraniczny

      Malta, głównie ze względu na swoje rozmiary i położenie geograficzne, jest jednym z mniej znaczących partnerów handlowych Polski, jednak po akcesji do UE wartość obrotów towarowych zaczęła wzrastać.  Wymiana RP z Maltą tradycyjnie utrzymuje wynik korzystny dla polskiej gospodarki. W 2012 r. jak również w okresie I-IV 2013 r. odnotowano dodatnie saldo w wymianie handlowej z Maltą po negatywnej tendencji z lat  2008 -2010 .

      Struktura towarowa wymiany handlowej z Maltą od lat nie ulega większej zmianie. W eksporcie  dominują tytoń i wyroby tytoniowe, mięso i produkty mięsne oraz paliwa, oleje, smary, substancje bitumiczne oraz produkty rafinacji ropy naftowej. Warto jednak zwrócić uwagę, na fakt iż mimo wszystko nastąpił znaczny spadek eksportu m.in.: chemii organicznej (-92% w porównaniu do 2011 r.), statków i łodzi (-40%) i urządzeń mechanicznych oraz bojlerów (-35%). Wzrósł natomiast eksport kakao i wyrobów kakaowych (+106%) oraz przetworów mlecznych, miodu i przetworów zwierzęcych (+46%).

      Po stronie importu dominującą pozycję zajmują produkty farmaceutyczne, tworzywa sztuczne i wyroby z tworzyw sztucznych oraz guma i wyroby z gumy. Jednakże również w tym przypadku  nastąpiła zmiana dynamiki obrotów w poszczególnych kategoriach. Największe spadki odnotowano w przypadku urządzeń mechanicznych, części zamiennych i bojlerów (-59% w porównaniu do 2011 r.) oraz tworzyw sztucznych (-31,5%). Największy wzrost nastąpił z kolei w przypadku urządzeń elektrycznych, sprzętu RTV (133%) oraz szkła i naczyń szklanych (72%).

       

       

       

      Tabela 1. Wymiana towarowa Polski z Maltą ( euro)

       

       

       

      2010

      2011

      2012

      i-iv 2013

      Eksport

      23 893 713

       

      61 648 247

      36 454 833

      16 878 855

      Import

       

      34 866 056

      37 527 286

      27 707 641

      7 566 816

      Saldo

       

      -10 972 343

      24 120 961

      8 747 197

      9 312 039

       

      Źródło: Ministerstwo Gospodarki RP, rok 2012 – dane wstępne

       

       

      4.3.  Wzajemne inwestycje

      Obydwa kraje deklarują chęć zwiększania wzajemnych inwestycji oraz umacniania kontaktów gospodarczych. Ze strony Malty rośnie zainteresowanie inwestycjami  w branży turystycznej (grupa hotelowa Corinthia), jak również współpracą w branży farmaceutycznej. Maltańczycy promują także swoją ofertę edukacyjną, w zakresie turystyki wypoczynkowej oraz sektory usług finansowych i gier hazardowych.

      PAIiIZ oraz instytucje maltańskie ze względu na małe znaczenie gospodarcze wzajemnych inwestycji polsko-maltańskich nie prowadzą statystyk analizujących to zjawisko. Zgodnie z danymi NBP na koniec 2012 r. poziom globalnych inwestycji maltańskich w RP wyniósł 1,1 mld euro.

       

       

      4.4.  Współpraca regionalna i współpraca samorządów gospodarczych

      W 2009 r. doszło do wizyty w Warszawie maltańskiej delegacji składającej się z przedsiębiorców towarzyszącej maltańskiemu prezydentowi. W celu wspierania współpracy gospodarczej w Ministerstwie Gospodarki zorganizowano Polsko-Maltańskie Forum Biznesu. Maltańscy przedsiębiorcy odbyli również szereg spotkań z przedstawicielami polskich firm. 

      Jednym z efektów tego forum jest podpisanie listu intencyjnego o gotowości nawiązania współpracy pomiędzy Krajową Izbą Gospodarczą a jej maltańskim odpowiednikiem. Obie  organizacje zadeklarowały podjęcie starań na rzecz intensyfikacji bilateralnych stosunków gospodarczych. W ślad za tymi deklaracjami w październiku 2009 r. doszło do podpisania dwóch umów: umowy o współpracy między Konfederacją Pracodawców Polskich a maltańską agencją promującą działalność gospodarczą (Malta Enterprise) oraz umowy o współpracy między Konfederacją Pracodawców Polskich a jego maltańskim odpowiednikiem (Malta Employers Association).  Jednak od momentu podpisania umowy o współpracy w 2009 r. żadna z tych instytucji nie wykazała aktywności w realizacji zapisów porozumienia.

       

      Dostęp do rynku


       

      5.1. Dostęp do rynków dla polskich towarów i usług (bariery).

      Nie odnotowano żadnych przeszkód natury administracyjnej w eksporcie i we współpracy gospodarczej. Nie były podejmowane żadne sprawy interwencyjne jeśli chodzi o ten rynek - opóźnienia, brak płatności, sprawy związanie z prawem pracy, czy bariery biurokratyczne związane ze świadczeniem usług i prowadzeniem działalności gospodarczej. Wynika to z faktu, że jak dotychczas Malta nie jest postrzegana przez polskich obywateli i przedsiębiorców jako interesujący rynek pracy i rynek zbytu. Nie było też spraw spornych kierowanych do systemu Solvit.

      5.2. Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnienie obywateli RP.

      Nie ma ograniczeń w dostępie do rynku pracy dla polskich obywateli. Pozwolenie na pracę jest wydawane automatycznie na podstawie przedłożonej oferty pracy. Według konsula honorowego RP na Malcie, zarejestrowanych jest ok. 100 małżeństw, w których jedna ze stron jest obywatelem polskim. Jednocześnie zgodnie z informacjami maltańskiej agencji ds. zatrudnienia (ETC - Employment and Training Corporation) w 2008 r. legalnie zatrudnionych było 138 Polaków. Najwięcej z nich pracowało w sektorze obsługi klienta (25 osób), a 7 zajmowało stanowiska menadżerskie. Ponadto znaczną grupę stanowią pracownicy branży turystycznej i rekreacyjnej. Znaczną grupę stanowią pracownicy branży turystycznej i rekreacyjnej.

      Firmy zagraniczne mogą inwestować i zakładać przedsiębiorstwa na Malcie na takich samych zasadach jak lokalni przedsiębiorcy. Inwestorzy zagraniczni mogą zarejestrować swoją działalność bezpośrednio w Maltańskim Urzędzie Spraw Finansowych (http://www.mfsa.com.mt/). Zajmuje się on prowadzeniem rejestru przedsiębiorstw, gdzie wszystkie przedsiębiorstwa, włączając spółki handlowe, są rejestrowane niezależnie od typu wykonywanej działalności.

      Rejestr Przedsiębiorstw jest publicznym rejestrem, w którym wszystkie zarejestrowane informacje oraz dokumenty są publicznie dostępne. Rejestr Przedsiębiorstw ustanowiony został na podstawie Ustawy o spółkach (Companies Act) z 1995 roku.

      Rozpoczęcie działalności gospodarczej na Malcie wiąże się z dużą ilością formalności, w szczególności w izbie handlowej, urzędzie podatkowym oraz zakładzie ubezpieczeń społecznych. Należy przygotować się na wydatek rzędu 450 - 1 300 €. Cała procedura trwa co najmniej tydzień.

      W przypadku specjalistycznych zawodów maltańskie Biuro Uznawalności Kwalifikacji Zawodowych przeprowadza odpowiednią ich weryfikację. Działalność gospodarczą na Malcie można prowadzić w formie:

      • spółki osobowej,
      • spółki z o.o.,
      • spółdzielni,
      • samozatrudnienia
      • spółki akcyjnej.

      Najbardziej popularnymi formami prowadzenia działalności gospodarczej na Malcie są spółki osobowe oraz spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Obecnie według danych ETC zarejestrowano 17 polskich przedsiębiorstw.

      5.3. Nabywanie i wynajem nieruchomości.

      Obywatel innego państwa może nabyć nieruchomość na Malcie, jeśli uzyska zgodę władz lokalnych. Jeśli mieszka tam poniżej pięciu lat może nabyć tylko jedną nieruchomość. Przy zakupie mieszkania jego wartość nie może być wyższa niż 70.000,00 €, domu zaś -

      117.000,00 €. Przeniesienie własności nieruchomości jest opodatkowane stawką podatku w wysokości 12 %.

      5.4. System zamówień publicznych.

      Kwestie związane z systemem zamówień publicznych na Malcie regulują następujące ustawy:

      -     ustawa nr 177 z 2005 r. (The Public Contracts Regulations),

      ustawa nr 178 z 2005 r. (Public Procurement of Entities Operating in the Water, Energy, Transport and Postal Services Sectors Regulations),

      -     ustawodawstwo Unii Europejskiej dot. zamówień publicznych.

      Organem odpowiedzialnym za nadzór nad procedurami związanymi z zamówieniami publicznymi jest Departament ds. Kontraktów (The Department of Contracts) działający w ramach Ministerstwa Finansów i Gospodarki. Do głównych zadań Departamentu należy kontrola przebiegu procesu udzielania zamówień publicznych pod kątem zgodności z prawem i poszanowania zasad przejrzystości i niedyskryminacji.

      W celu usprawnienia systemu zamówień publicznych utworzono portal internetowy, na którym można znaleźć niezbędne informacje dot. zamówień publicznych. Na portalu tym mogą również zarejestrować się podmioty zagraniczne.

      Zgodnie z prawem (ustawa 177/2005) przetargi o wartości poniżej 47 000 euro mogą być organizowane bezpośrednio przez zainteresowane podmioty. Przetargi o wyższej wartości są ogłaszane i nadzorowane przez Departament ds. Kontraktów.

      5.5. Ochrona własności przemysłowej i intelektualnej.

      Ochrona patentowa i warunki udzielania patentów na Malcie są regulowane przez maltańskie Ministerstwo ds. Konkurencyjności i Komunikacji (Ministry for Competitiveness and Communication), a w szczególności przez Dyrekcję ds. Rejestracji Własności Przemysłowej (http://www.mcmp.gov.mt/ipr.asp). Od przystąpienia Malty do Europejskiej Organizacji Patentowej 1 marca 2004 roku, w wydawaniu patentów uczestniczy również Europejski Urząd Patentowy, jeżeli w zgłoszeniu patentu europejskiego wskazana została Malta. Ponadto, na Malcie działa wiele firm prywatnych oferujących swoje usługi przy staraniu się o uzyskanie patentu lub ochronę własności przemysłowej i intelektualnej.

      Znak towarowy

      Zgodnie z maltańskim prawem znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny (w szczególności wyraz, rysunek, ornament, kompozycja kolorystyczna, forma przestrzenna, w tym forma towaru lub opakowania, a także melodia lub inny sygnał dźwiękowy), jeżeli oznaczenie takie posiada cechy wyróżniające w obrocie towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa.

      Patent

      Patenty są udzielane - bez względu na dziedzinę techniki - na wynalazki, które są nowe, posiadają określony poziom innowacyjności i nadają się do przemysłowego wykorzystania.

      Wzór przemysłowy to:

      nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych.

      Wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo.     

       

      Przydatne linki i kontakty


       

      6.1. Administracja gospodarcza.

      Strona Rządowa - www.gov.mt

      Departament Informacji - www.doi.gov.mt

      Maltański Urząd Finansowy - www.mfsa.com.mt

      Ministerstwo Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych - www.justice.gov.mt/home.html

      Centralne Biuro Informacji - www.cimu.gov.mt

      Lista samorządów lokalnych - www.legal-malta.com/library/government/localcouncil.htm

      6.2. Samorządy gospodarcze.

      Izba Gospodarcza - www.chamber.org.mt

      6.3. Oficjalna prasa ekonomiczna.

      Najważniejsze dzienniki o tematyce gospodarczej to Malta Independent, The Sudany Times i

      The Times of Malta.  Dzienniki te posiadają również  swoje elektroniczne edycje pod

      adresem:

      Times of Malta - www.timesofmalta.com

      Malta Independent - www. independent. com. mt

      6.4. Oficjalne strony o charakterze ekonomicznym.

      National Statistics Office - www.nso.gov.mt

      Departament informacyjny - www.doi.gov.mt

      Giełda maltańska - www.borzamalta.com.mt

      Malta - przedsiębiorstwa - www.maltaenterprise.com

      Nowości o Malcie - www.aboutmalta.com, www.firstgozo.com

      2 sierpnia 2013 (ostatnia aktualizacja: 2 sierpnia 2013)

      Drukuj Drukuj Podziel się treścią: