close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć
  • WYDARZENIA

  • 12 marca 2014

    12 marca 1999 roku Polska stała się pełnoprawnym członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego. Ministerstwo Spraw Zagranicznych udostępnia szereg materiałów ilustrujących „polską drogę do NATO”.

    Wśród prezentowanych materiałów zamieszczamy krótki film dokumentalny (przygotowany przez Wydział Wiedzy Historycznej BAZI), w którym wykorzystano m.in. archiwalne nagrania, fotografie, dokumenty źródłowe.

     

    Z kolei w galerii poniżej zamieszczamy wybór fotografii przechowywanych w Archiwach Kwatery Głównej NATO dokumentujących przed wszystkim wizyty polskich polityków i dyplomatów składane w Brukseli w związku z trwającymi negocjacjami.

    W sekcji dokumenty (zob. niżej) znalazły się m.in. akty nominacji i listy uwierzytelniające dwóch pierwszych polskich przedstawicieli przy NATO (Jerzego M. Nowaka i Andrzeja Towpika) oraz fotokopie traktatów, porozumień i oficjalnych dokumentów wytwarzanych w czasie kolejnych etapów negocjacji.


    Prezentowane materiały ilustrują również kulisy prowadzonych rokowań ukazując nieco „dyplomatycznej kuchni”. Jako ciekawostki umieszczamy oficjalne programy z wizyt składanych w Polsce przez sekretarzy generalnych Sojuszu  – Manfreda Wörnera (1990) i Javiera Solany (1998) oraz z uroczystości „Dni Polskie w NATO” (1996).


    Prezentowane materiały pochodzą z Archiwum MSZ, NATO Archives, NATO Press Service, Archiwum PAP oraz Harry S. Truman Library & Museum (Independence).

    Polska droga do NATO


    Wybory z 4 czerwca 1989 roku i będące ich konsekwencją powołanie demokratycznego rządu Tadeusza Mazowieckiego zaowocowały zmianą systemu politycznego i umożliwiły Polsce rozpoczęcie procesów integracyjnych z organizacjami zachodnimi. Rząd Tadeusza Mazowieckiego już w pierwszych dniach po zaprzysiężeniu demonstrował swoją prozachodnią orientację. 30 października 1989 z powodu (zaplanowanego przed wyborami) warszawskiego posiedzenia Komitetu Ministrów Spraw Zagranicznych (istniejącego jeszcze) Układu Warszawskiego nowo powołany minister Krzysztof Skubiszewski wystosował szyfrogram okólny do wszystkich polskich ambasadorów. Minister polecił ambasadorom złożenie wizyty na możliwie najwyższym szczeblu i poinformowanie władz iż, Polska opowiada się za „wszechstronnym rozwojem ogólnoeuropejskiego procesu przełamywania podziałów Europy”.

     

     

    Początkowo w Polsce dominował jednak pogląd zakładający budowę ogólnoeuropejskiego systemu w oparciu o Konferencję Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie współdziałającą z Paktem Północnoatlantyckim, Wspólnotami Europejskimi i Unią Zachodnio-Europejską. Jednakże likwidacja Układu Warszawskiego (1991) i pozytywne stanowisko państw członkowskich NATO sprawiły, że coraz bardziej realne stawało się przystąpienia Polski do Sojuszu.
    Za bardzo istotny etap procesu negocjacyjnego uznać należy rok 1994 i przygotowanie programu Partnerstwo dla Pokoju, który ostatecznie stał się skutecznym narzędziem przygotowującym polskie członkostwo. W efekcie w roku 1997 w czasie madryckiego szczytu szefów państw i rządów NATO podjęto decyzję o wystosowaniu formalnego zaproszenia dla Polski, Czech i Węgier.

     

    Oficjalne podpisanie protokołów akcesyjnych Polski, Czech i Węgier (ratyfikowanych następnie przez ówczesne państwa członkowskie) odbyło się w Brukseli 16 grudnia 1997 r. Ostatnim etapem procesu ratyfikacyjnego było przekazanie Stanom Zjednoczonym (depozytariuszowi traktatu) tzw. instrumentu akcesji. Uroczystość odbyła się 12 marca 1999 r. w Independence (stan Missouri). Minister spraw zagranicznych Bronisław Geremek złożył na ręce sekretarz stanu USA, Madeleine Albright akt przystąpienia Polski do Traktatu Północnoatlantyckiego.

     

    Polska droga do NATO - zobacz dokumenty >>

     

    Opracowanie: Historyk MSZ oraz Wydział Wiedzy Historycznej BAZI.

    Szyfrogram ministra spraw zagranicznych do wszystkich szefów placówek, w którym Krzysztof Skubiszewski poleca poinformować kraje przyjmujące o zmianie polityki bezpieczeństwa, 30 października 1989 r., s. 1 (AMSZ).
    Szyfrogram ministra spraw zagranicznych do wszystkich szefów placówek, w którym Krzysztof Skubiszewski poleca poinformować kraje przyjmujące o zmianie polityki bezpieczeństwa, 30 października 1989 r., s. 1 (AMSZ).
    Szyfrogram ministra spraw zagranicznych do wszystkich szefów placówek, w którym Krzysztof Skubiszewski poleca poinformować kraje przyjmujące o zmianie polityki bezpieczeństwa, 30 października 1989 r., s. 2 (AMSZ).
    Szyfrogram ministra spraw zagranicznych do wszystkich szefów placówek, w którym Krzysztof Skubiszewski poleca poinformować kraje przyjmujące o zmianie polityki bezpieczeństwa, 30 października 1989 r., s. 2 (AMSZ).
    Pierwsza wizyta sekretarza generalnego NATO w Polsce, Manfreda Woernera wita minister spraw zagranicznych Krzysztof Skubiszewski, Lotnisko Okęcie, Warszawa, 13 września 1990 r. (NATO Press Service, sygn. 12949-15).
    Pierwsza wizyta sekretarza generalnego NATO w Polsce, Manfreda Woernera wita minister spraw zagranicznych Krzysztof Skubiszewski, Lotnisko Okęcie, Warszawa, 13 września 1990 r. (NATO Press Service, sygn. 12949-15).
    Pierwsza wizyta sekretarza generalnego NATO w Polsce, spotkanie z prezydentem RP Wojciechem Jaruzelskim, pałac Belwederski, Warszawa, 14 września 1990 r. (NATO Press Service, sygn. 2960-29).
    Pierwsza wizyta sekretarza generalnego NATO w Polsce, spotkanie z prezydentem RP Wojciechem Jaruzelskim, pałac Belwederski, Warszawa, 14 września 1990 r. (NATO Press Service, sygn. 2960-29).
    Wizyta ministra obrony narodowej RP wiceadmirała Piotra Kołodziejczyka w Głównej Kwaterze NATO, powitanie przez sekretarza generalnego NATO, 23 maja 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 13260-06).
    Wizyta ministra obrony narodowej RP wiceadmirała Piotra Kołodziejczyka w Głównej Kwaterze NATO, powitanie przez sekretarza generalnego NATO, 23 maja 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 13260-06).
    Wizyta prezydenta RP Lecha Wałęsy w Kwaterze Głównej NATO, w drodze na spotkanie z sekretarzem generalnym, 3 lipca 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 13360-22).
    Wizyta prezydenta RP Lecha Wałęsy w Kwaterze Głównej NATO, w drodze na spotkanie z sekretarzem generalnym, 3 lipca 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 13360-22).
    Wizyta prezydenta RP Lecha Wałęsy w Kwaterze Głównej NATO, spotkanie z sekretarzem generalnym, 3 lipca 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 3362-14).
    Wizyta prezydenta RP Lecha Wałęsy w Kwaterze Głównej NATO, spotkanie z sekretarzem generalnym, 3 lipca 1991 r. (NATO Press Service, sygn. 3362-14).
    Wizyta sekretarza generalnego NATO Manfreda Woernera w Polsce, spotkanie z premierem Janem Olszewskim, Warszawa, 18 marca 1992 r. (NATO Press Service, sygn. 13697-18).
    Wizyta sekretarza generalnego NATO Manfreda Woernera w Polsce, spotkanie z premierem Janem Olszewskim, Warszawa, 18 marca 1992 r. (NATO Press Service, sygn. 13697-18).
    Sekretarz generalny NATO wita ministra spraw zagranicznych Krzysztofa Skubiszewskiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 9 marca 1993 r. (NATO Press Service, sygn. 14057-18).
    Sekretarz generalny NATO wita ministra spraw zagranicznych Krzysztofa Skubiszewskiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 9 marca 1993 r. (NATO Press Service, sygn. 14057-18).
    Rozmowa ministra spraw zagranicznych RP z sekretarzem generalnym NATO, 9 marca 1993 r. (NATO Press Service, sygn. 14057-29).
    Rozmowa ministra spraw zagranicznych RP z sekretarzem generalnym NATO, 9 marca 1993 r. (NATO Press Service, sygn. 14057-29).
    Podczas wizyty w Kwaterze Głównej NATO w Brukseli Premier Waldemar Pawlak podpisał Dokument Ramowy Partnerstwa dla Pokoju, 2 lutego 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14439-04).
    Podczas wizyty w Kwaterze Głównej NATO w Brukseli Premier Waldemar Pawlak podpisał Dokument Ramowy Partnerstwa dla Pokoju, 2 lutego 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14439-04).
    Moment podpisania przez premiera Waldemara Pawlaka Dokumentu Ramowego Partnerstwa dla Pokoju, 2 lutego 1994 r., Bruksela (NATO Press Service, sygn. 14440-07).
    Moment podpisania przez premiera Waldemara Pawlaka Dokumentu Ramowego Partnerstwa dla Pokoju, 2 lutego 1994 r., Bruksela (NATO Press Service, sygn. 14440-07).
    W Biedrusku pod Poznaniem, w ramach Partnerstwa dla Pokoju, odbyły się (pod kryptonimem "Cooperative Bridge") pierwsze wspólne ćwiczenia wojskowe, w których uczestniczyły jednostki z 13 państw członkowskich Sojuszu i z krajów partnerskich, 12 września 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14690-21).
    W Biedrusku pod Poznaniem, w ramach Partnerstwa dla Pokoju, odbyły się (pod kryptonimem "Cooperative Bridge") pierwsze wspólne ćwiczenia wojskowe, w których uczestniczyły jednostki z 13 państw członkowskich Sojuszu i z krajów partnerskich, 12 września 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14690-21).
    Ćwiczenia wojskowe "Cooperative Bridge", 12 września 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14702-08).
    Ćwiczenia wojskowe "Cooperative Bridge", 12 września 1994 r. (NATO Press Service, sygn. 14702-08).
    Wizyta prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego w Głównej Kwaterze NATO, 17 stycznia 1996 r. (NATO Press Service, sygn. 15341-15).
    Wizyta prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego w Głównej Kwaterze NATO, 17 stycznia 1996 r. (NATO Press Service, sygn. 15341-15).
    Wizyta premiera Jerzego Buzka w Głównej Kwaterze NATO, 15 października 1998 r. (NATO Press Service, sygn. 16736-09).
    Wizyta premiera Jerzego Buzka w Głównej Kwaterze NATO, 15 października 1998 r. (NATO Press Service, sygn. 16736-09).
    W Independence (stan Missouri - USA) minister spraw zagranicznych RP, prof. Bronisław Geremek przekazał na ręce sekretarz stanu USA, Madeleine Albright akt przystąpienia Polski do Traktatu Północnoatlantyckiego. Z tą chwilą Polska stała się pełnoprawnie stroną Traktatu - członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego, 12 marca 1999 r. (Harry S. Truman Library & Museum, Independence).
    W Independence (stan Missouri - USA) minister spraw zagranicznych RP, prof. Bronisław Geremek przekazał na ręce sekretarz stanu USA, Madeleine Albright akt przystąpienia Polski do Traktatu Północnoatlantyckiego. Z tą chwilą Polska stała się pełnoprawnie stroną Traktatu - członkiem Sojuszu Północnoatlantyckiego, 12 marca 1999 r. (Harry S. Truman Library & Museum, Independence).
    Premier Jerzy Buzek podczas ceremonii podniesienia flag nowych członków Paktu Północnoatlantyckiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16938-05).
    Premier Jerzy Buzek podczas ceremonii podniesienia flag nowych członków Paktu Północnoatlantyckiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16938-05).
    Ceremonia podniesienia flag nowych członków Paktu Północnoatlantyckiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16943-19).
    Ceremonia podniesienia flag nowych członków Paktu Północnoatlantyckiego, Bruksela, Kwatera Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16943-19).
    Posiedzenie przedstawicieli państw-członków NATO po ceremonii podniesienia flag polskiej, czeskiej i węgierskiej przed Kwaterą Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16944-19 (1)).
    Posiedzenie przedstawicieli państw-członków NATO po ceremonii podniesienia flag polskiej, czeskiej i węgierskiej przed Kwaterą Główna NATO, 16 marca 1999 r. (NATO Press Service, sygn. 16944-19 (1)).
    Medal pamiątkowy "Wejście Polski do NATO" wybity przez Mennicę Państwową (AMSZ).
    Medal pamiątkowy "Wejście Polski do NATO" wybity przez Mennicę Państwową (AMSZ).
    Flaga polska przed Kwaterą Główną NATO, Bruksela 2014 (AMSZ).
    Flaga polska przed Kwaterą Główną NATO, Bruksela 2014 (AMSZ).

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: